Mayıs 1997'de New York'ta oynanan bir satranç maçı, yapay zekâ tarihinin en çok anılan anlarından biri oldu. Dünya şampiyonu Garry Kasparov, IBM'in Deep Blue adlı bilgisayarına altı oyunluk maçı kaybetti.

Kısa Cevap

Deep Blue, Mayıs 1997'deki rövanşı 3,5 - 2,5 kazandı. Bir önceki yıl, Şubat 1996'da Kasparov maçı 4-2 kazanmıştı. 1997 sürümü, 30 PowerPC işlemcisi ve 480 özel satranç çipiyle saniyede yaklaşık 200 milyon pozisyon değerlendirebiliyordu.

Deep Blue Nereden Çıktı?

Proje, Feng-hsiung Hsu ve Murray Campbell'ın üniversite yıllarındaki çalışmalarına dayanır. ChipTest ve Deep Thought gibi öncül sistemlerin ardından, 1989'da IBM bünyesinde Deep Blue adı kullanılmaya başlandı. Fikir basitti: satranca özel donanımla çok sayıda hamleyi çok hızlı taramak.

1996: İlk Maç

10-17 Şubat 1996'daki ilk karşılaşmada Deep Blue, bir şampiyona karşı ilk oyunu kazanan bilgisayar olarak tarihe geçti. Ancak maçı Kasparov 4-2 kazandı.

1997: Rövanş

Geliştirilen makine rövanşı kazandı. Ödül havuzu 1996'daki 400.000 dolardan 700.000 dolara çıkmıştı. Kasparov, ikinci oyundaki bazı hamlelerin bir insan müdahalesi izlenimi verdiğini öne sürdü; IBM bunu reddetti. Makine sonrasında söküldü ve parçaları Smithsonian ile Bilgisayar Tarihi Müzesi'nde sergilendi.

Neden Önemliydi?

Deep Blue bugünkü anlamda bir öğrenen yapay zekâ değildi; ağırlıklı olarak arama ve uzman bilgisiyle hazırlanmış değerlendirme fonksiyonlarına dayanıyordu. Yine de "makine insanı en zor alanlardan birinde yenebilir" fikrini kamuoyuna kabul ettirdi.

Kaynaklar

• Deep Blue (chess computer) - Wikipedia

Editör Notu

Bu içerik Bitcanlı Editörü tarafından genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; yatırım, vergi veya hukuk danışmanlığı değildir. Bitcanlı'nın bu yazıda anılan IBM ile ticari bir ortaklığı yoktur ve hiçbirini önermez. Yazı, 4 Kasım 2026'da kontrol edilen kaynaklara dayanır.